مشاوره روانشناسی

انواع توهم و علل ایجاد آن

برای کسب اطلاعات بیشتر درباره انواع توهم و علل ایجاد آن با مشاوران رایکو تماس حاصل نمایید.شماره تماس از طریق تلفن های ثابت –
تماس از سراسر کشور ۹۰۹۹۰۷۲۹۳۸
تماس از استان تهران ۹۰۹۲۳۰۵۹۷۸
در صورت عدم دسترسی به تلفن ثابت و یا دریافت بسته تخفیف مشاوره کلیک کنید

توهم یعنی فرد با حواس پنج گانه ی خود موضوعاتی را احساس و یا درک می کند که در واقعیت وجود خارجی ندارد ولی شخصی که دچار توهم می شود آن را واقعی می پندارد یا می توان توهم را اینگونه تعریف کرد که به معنای حس کردن چیزی بدون وجود محرک و درک کردن آن می باشد. مثلا شخصی دائما فکر می کند که کسی پشت سر او ایستاده است در حالی که همچین کسی در واقعیت نیست و یا در فکر خود همواره کسی را می بیند که مشغول انجام کاری است و یا دائما حرفی را تکرار می کند در حالی که هیچ یک از این ها در دنیای واقعی وجود خارجی ندارد.

توهم معمولا به عنوان نشانه ی اساسی در برخی از اختلالات روانی محسوب می شود و لازم است که حتما به موقع بررسی شود. گاها پیش آمده است که افراد سالم هم در هنگام خواب و یا موقع بیدارشدن از خواب دچار توهم می شوند. به توهم هایی که فرد در هنگام خواب دچار آن می شود توهم هیپناگوژیک و توهم هنگام بیدار شدن را توهم هیپناپومینگ می گویند. معمولا این نوع از توهم ها بسیار ساده و کوتاه می باشد. توهم انواع و اشکال مختلفی دارد که ما در ادامه ی مطلب سعی می کنیم درباره ی آن و علل ایجاد “توهم” اطلاعاتی را در اختیارتان قرار دهیم.

توهم دیگری به غیر از توهم بویایی و شنوایی وجود دارد که فرد بوهایی را حس می کند که آزار دهنده است و یا دائما حس می کند که حشره ای در روی بدنش راه می رود.

انواع توهم

توهم بینایی: یک نوع از انواع توهم به این صورت است که شخص تصویر موجود و یا انسانی را می بیند و فکر می کند که در دنیای واقعی وجود دارد. در مراحل اولیه شروع بیماری و اختلال روانی فردی که دچار توهم بینایی می شود از تصاویری که می بیند وحشت می کند که این تصاویر برای او ترسناک و وحشتاک است.

توهم شنوایی:

همانطور که در قبل هم اشاره کردیم توهم اشکال مختلفی دارد که یکی دیگر از اشکال آن توهم شنوایی می باشد یعنی فرد صداهایی را می شنود که دیگران قادر به شنیدن آن ها نیستند. ممکن است بسیاری از این توهم های شنوایی خطرناک باشند، به این صورت که فرد در توهم خود صدایی را می شنود که کسی به او دستور انجام کار خطرناک مثل آتش سوزی، کشتن دیگران و ضرب و جرح را می دهد. 


تفاوت توهم و هذیان چیست؟

شاید برای اغلب شما این سوال پیش بیاید که آیا توهم همان هذیان است؟ جالب است بدانید که بین توهم و هذیان تفاوت وجود دارد. همانطور که در مطالب بالا هم به آن اشاره کردیم توهم یعنی درک حسی اشتباهی که فرد گمان می کند که در عالم خارج وجود دارد در حالی که هیچ محرکی در دنیای واقعی برای آن وجود ندارد. منظور از هذیان ذهنیات و باور های فرد در رابطه با موضوع های مختلفی است که فرد سعی می کند با بیان استدلال های مختلف عقیده باطل خود را که شدیدا به آن اعتقاد دارد را به دیگران هم اثبات کند. برای درک بهتر تفاوت توهم و هذیان به مثال زیر توجه کنید: زمانی که فردی به شما می گوید که حس می کنم روی بدنم حشره ای راه می رود در این صورت تمام حس بدنش درگیر است پس فرد دچار توهم می شود ولی وقتی فرد می گوید که روی بدنم حشره ای راه می رود و نیازی به دلیل ندارد این باور غلط شخص هذیان تشخیص داده می شود. 


عواملی که باعث بروز توهم می شود چیست؟

نمی توان گفت که توهم به تنهایی یک بیماری به حساب می آید بلکه می تواند به عنوان نشانه ای از وجود و بروز برخی از اختلال های روانی باشد در مطالب ذیل به عواملی که باعث بروز توهم می شود اشاره می کنیم :

تومور مغزی:

تومور مغزی می تواند یکی از عواملی باشد که باعث بروز توهم در فرد شود. البته توهم بستگی به محل قرار گرفتن تومور در مغز دارد به این صورت که اگر تومور در محلی قرار گرفته باشد که مربوط به بینایی می باشد فرد دچار توهم بینایی می شود ممکن است تومور در بخشی از مغز باشد که منجر به توهم بویایی و حتی چشایی شود. 

میگرن:

می توان گفت حدود یک سوم افرادی که دچار میگرن هستند نوعی هاله را مشاهده می کنند که توهم بینایی به حساب می آید.

بیماری آلزایمر:

بیماری آلزایمر باعث تغییر و زوال در عقل فرد می شود که در حالت پیشرفته ی این بیماری فرد دچار توهم می شود. 

اسکیزوفرنی:

۶۰ تا ۹۰ درصد افرادی که مبتلا به اختلال اسکیزوفرنی هستند دچار توهمات شنوایی و بیش از ۷۰ درصد آن ها دچار توهمات بینایی هستند ، در این بین ممکن است برخی از آنها بو و رایحه هایی را استشمام کنند که وجود خارجی ندارد. 

صرع:

تشنج هایی که در زمان صرع رخ می دهد اغلب منجر به توهم در فرد می شود که این توهم ها بستگی به بخشی از مغز دارد که تحت تاثیر تشنج قرار گرفته است. 

بیماری پارکینسون:

اغلب کسانی که مبتلا به بیماری پارکینسون هستند دائما چیزهایی را می بینند که هیچ گونه وجود واقعی ندارد.

استفاده از برخی داروها:

برخی دیگر از توهم ها ناشی از مصرف یک سری از داروها می باشد از جمله داروهایی که مصرف آن ها ممنوع است مانند آمفتامین ها ، کوکائین ها و مصرف بیش از اندازه الکل. در صورتی که مصرف الکل و داروها به طور ناگهانی قطع شود این توهم ها بروز پیدا می کند. توهم های ناشی از این داروها اغلب به صورت دیداری می باشد. 


درمان توهم

پزشک سعی می کند با معاینات جسمی علت توهم را کشف کند و با استفاده از آزمایشی هایی از قبیل EEG (الکتروانسفالوگرام) که فعالیت های الکتریکی مغز را بررسی می کند متوجه شود که توهم ناشی از تشنج است یا خیر. از طریق  MRI می توان تومور و یا هر مشکل دیگری در مغز را شناسایی کرد به عنوان مثال بخشی از مغز دچار سکته شده است که از طریق این فناوری نشان داده می شود. تومور و سکته هر دو باعث ایجاد توهم می شود. حال بعد از مشخص شدن علت های توهم پزشک سعی می کند این علت ها را درمان کند ، برای مثال از جراحی و یا پرتودرمانی برای درمان تومور استفاده می کند. برای افرادی که مبتلا به میگرن هستند داروهای ترپیتان ، مسدود کننده های بتا و داروهای ضدتشنج تجویز می شود. همچنین جلسات درمان شناختی رفتاری که به تغییر تفکر و تمرکز فرد کمک می کند برای درمان توهم توصیه می شود. 

برای کسب اطلاعات بیشتر درباره انواع توهم و علل ایجاد آن با مشاوران رایکو تماس حاصل نمایید.شماره تماس از طریق تلفن های ثابت –
تماس از سراسر کشور ۹۰۹۹۰۷۲۹۳۸
تماس از استان تهران ۹۰۹۲۳۰۵۹۷۸
در صورت عدم دسترسی به تلفن ثابت و یا دریافت بسته تخفیف مشاوره کلیک کنید

سوالات خود را در بخش نظرات با ما در میان بگذارید…

برچسب ها

نوشته های مشابه

۲۲ دیدگاه

  1. سلام..خسته نباشین.من مقاله رو کامل خوندم..من حدود ۲ ۳ ماهی میشه توهم بینایی پیدا کردم..البته خودم اینجوری حس میکنم دکتر نرفتم..به این صورت که وقتی سرم رو برمیگردونم یه چیزی درحال حرکت میبینم شکل خاصی نداره فقط میبینم مثلا ی چیزی تکون خورد..یا یهو حس میکنم یه چیزی بهم نزدیک شد درحالی که هیچی نیست..میشه راهنماییم کنین که من دقیقا چمه؟!ممنون

    1. سلام . علائمی که مطرح کردید مشابه علائم توهم بینایی می باشد و توهم بینایی شامل ادراکات حسی بینایی است که در اصل محرک خارجی برای آنها وجود ندارد و باورهای غیر واقعی است که شخص آن ها را پذیرفته است . توهم به تنهایی به عنوان یک بیماری شناخته نمی شود و ممکن است زمینه ساز اختلالات روانی و بیماری های جسمانی باشد و به همین دلیل اکثریت متخصصان بالینی و روانشناسان و پزشکان این موضوع را به عنوان نشانه ای برای بیماری های حادتر در نظر می گیرند و سعی میکنند مشکل اصلی را جستجو کنند و با درمان آن مشکل ، توهم و یا سایر نشانه ها را کمتر کنند و یا از بین ببرند و لازم به ذکر است که توهم در تمامی حس ها وجود دارد . میگرن ، ضایعات عصب بینایی ، تشنج ، اختلالات ساقه ی مغز ، محرومیت از خواب ، اسکیزوفرنی و … می توانند از عوامل شایع در توهم بینایی باشند . شما می توانید با مراجعه به متخصص تشخیص دقیق را دریافت نمایید .

  2. سلام.
    من چند سالیه احساس ترس دارم و احساس بی اعتمادی به آدما.و به صدا ها حساس شدم و احساس نا امیدی و غم و اندوه دارم و دوست دارم یه جا بشینم گریه کنم. احساس ترسم بیشتره .همیشه احساس میکنم الان یه اتفاقی می افته. خیلی احتیاط میکنم تو همه چیز . لطفا راهنمایی و توصیه برام بکنید.

    1. سلام . با توجه به علائم موجود و طولانی بودن این علائم در شما اولین پیشنهاد ما مراجعه به روانشناس و بررسی شدن این نشانه ها می باشد زیرا علائم برخی از مشکلات روانی در شما وجود دارد و باید به صورت دقیق مشکلات ریشه یابی گردد و تشخیص قطعی داده شود و تا زمانی که علائم به صورت دقیق مورد بررسی قرار نگیرند و در جلسات مشاوره شرکت نکنید این امر میسر نخواهد بود البته در حال حاضر تمامی بیماری های روحی و روانی قابل درمان می باشند و توصیه می کنیم پیگیری این مسئله را در اولویت قرار دهید .

  3. سلام ، خسته نباشید ،من برادری دارم بیست وپنج ساله میگه کارهای راکه انجام میده حس میکنه قبلا همان کار ها انجام داده ،دلیلش چی میتونه باشه،میشه لطفا راهنمایی بفرمایید.

    1. باسلام.
      حالتی که در حال رخ دادن برای برادر شما می باشد دژا-وو یا آشناپنداری یا حالت پیش دیده نام دارد و حالتی مربوط به ذهن است که شخص پس از دیدن صحنه ای حس می کند آنرا قبلا دیده و یا انجام داده است . این پدیده در سال های قبل با پیش بینی یا پیش گویی اشتباه گرفته می شد در صورتی که روانشناسان با روش های علمی کاملا این موضوع را رد کرده اند و موضوع را مرتبط به کارکرد نادرست حافظه در زمان بازخوانی یک تجربه ی قبلی دانسته اند . می توان گفت اکثریت مردم در طول زندگی خود این حس را چندین بار داشته اند اما هنوز دلیل مشخصی برای وقوع این حالت به اثبات نرسیده است و همه ی دلایل فرضی می باشند.

  4. سلام خسته نباشید یه سوالی دارم. خانمم یک نفر جلوی چشماش میبیه و باهاش صحبت میکنه موقه ای تنها باشه البته وخودش میگه اجازه نمیده بخواهم هر کاری انجام بدم میگه اون بهم دستور میده میگه بعضی موقه ها یکی مثل فرشته میاد جلوم بعضی موقه ها یه ادمی با چهری وحشتناک. دلیلش چه میتونه باشه. درمانی هم داره

    1. باسلام . بر اساس راهنمای تشخیصی و آماری بیماری های روانی برای تشخیص اختلال توهم و هذیان باید یک ماه از علائم و نشانه های آن گذشته باشد و بیماری های جسمانی مانند ( آلزایمر ، تومور مغزی ، استفاده از برخی داروهای صنعتی ، میگرن و … ) می تواند زمینه ساز این اختلال گردد . و هذیان انواع مختلفی دارد و حتما می بایست بررسی های لازم توسط روانشناس انجام شود و تشخیص هذیان و نوع آن ، داده شود و سپس به دنبال راهکارهای درمان باشید . برای درمان این اختلال معمولا روانشناسان با استفاده از روش های روان درمانی و درمان های شناختی رفتاری سعی در تغییر باورها و احساسات غلط فرد دارند و روان پزشکان نیز معمولا از دارودرمانی برای درمان این اختلال کمک می گیرند.

  5. با عرض سلام و خسته نباشید من چند ساله اسکیزوفرنی دارم از سال ۸۸ علائمش شروع شد و ادامه داشت تا الان ولی الان بهتر شدم چون ن توهم دارم فقط هذیانات خیلی اذیتم می کنن و فکر می کنم دیگران بهم حسودی می کنند قبلا خیلی افتضاح بود همش گریه می کردم و کلی جاها رفتیم دکتر بیمارستان اتیه رفتیم تهران دو س سال پیش همین شهر خودمان کرمان نروفید بک رفتم در یزد رفتیم شوک دادن الان حالم بهتره توهم ندارم فقط چنتا مشکل دارم اونم اینک هذیانات خیلی اذیتم می کنه ولی توهمم کمتر شده و انگار نیست ولی کلا از گذشته درس ها مدرسه راهنمایی دبیرستان دانشگاه یادم نست هیچی از قدیم یادم نیست الانم همش فکر می کنم دیگران بهم حسودی می کنند و اینک فکر می کنم هیچ کار بلد نیستم خداروشکر بهترم ولی میترسم بیماریم برگرده در یزد دو س بار شوک دادم و دارم داروهامو مرتب می خورم فقط فکرام اذیتم می کنن دوستام باهام دوست نمیشن اذیتم می کنن……..

    1. سلام . بیماری اسکیزوفرنی جز بیماری های وخیم روان شناختی محسوب می شود و شروع علائم معمولا در زمان نوجوانی می باشد و تشخیص به موقع و زود هنگام در امر درمان می تواند بسیار موثر باشد . اگر از نظر روانشناس و روان پزشک معالج ، در حال حاضر شما شرایط رو به بهبودی دارید ، حتما خودتان نیز به خود کمک کنید و علاوه بر دارودرمانی ، روان درمانی ، توان بخشی اجتماعی و تخصصی ، درمان های روان شناختی ، شوک الکتریکی ، خانواده درمانی ، گفتار درمانی و درمان های گفتگو محور نیز حائز اهمیت هستند . با توجه به اینکه این اختلال جز اختلال های شایع و علائم حادی دارد پیشرفت شما در درمان ، نقطه ی امید قابل توجهی است و روحیه ی خود را با فکر کردن به این مسئله بالا نگه دارید و مسیر بهبودی کامل را بپیمایید .

  6. سلام دوستی دارم که چند مدته درگیره ومیگویدچند مدت پیش بوی عطر عجیبی در مسیر جاده را در داخل ماشینش شنیده وچند روز پیش هم نیمه شب این مورد را باز احساس کرده تا جایی که میگفت وسایل ماشینش به این سو وان سو پرت میشد وبه گفته خودش با موجودی نامرئی درگیر شده تا جایی که پیراهنش پاره شده بود والان هم دچار سردرد شدید میشه خواهشن راهنمایی کنید

    1. سلام . توهم دلایل متفاوتی اعم از میگرن ، تومور مغزی ، آلزایمر ، اسکیزوفرنی ، پارکینسون و استفاده کردن از بعضی داروها و … می تواند داشته باشد و باتوجه به علائمی که شما عنوان کردید نوع توهم مربوط به تمامی حواس پنج گانه ی فرد مذکور می باشد . توصیه میشود علت دقیق این موضوع را با کمک یک متخصص به وسیله ی روش های EEG ، MRI و … جویا شوید و سپس به دارودرمانی ، جراحی ، پرتودرمانی ، جلسات درمان شناختی و رفتاری و … اقدام نمایید. حتما از یک روانشناس و روان پزشک کمک بگیرید و خودسرانه اقدام به انجام هیچگونه عملی نداشته باشید.

  7. سلام و خسته نباشید! دختر ۱۸ ساله دارم که اتیسم هست مدتی دچار توهم شده متاسفانه هم بینایی شنوایی بویایی، مدتی پیش دکتر بردم که یه سری دارو میداد که عوارض وحشتناکی داشت، لطفا راهنماییم کنید چکار کنم؟؟؟؟

    1. با سلام
      هنوز داروی ویژه‌ای برای درمان اوتیسم در بزرگسالی شناخته نشده است، اما برخی از داروها به کاهش علائم این اختلال کمک می‌کنند. برای مثال داروهایی برای رفع مشکلات خواب، اضطراب، بیش فعالی و سایر داروهایی برای رفع مشکلات رفتاری همچون توهم مورد استفاده هستند. لیکن شدت این علائم طیفی است یعنی از هر فرد به فرد دیگر متفاوت است. علاوه بر درمان دارویی روشهای دیگری مانند آموزش نیز برای کنترل و درمان این علائم مفید خواهد بود در واقع درمان اوتیسم کار تیمی و توانبخشی است و دارو فقط ۱۰ درصد کار را انجام می‌دهد و تا حدودی مانع پرخاشگری و اختلال رفتار و خواب می‌شود بنابرین میتوانید علاوه بر استفاده از دارو های تجویز شده به گروه درمان گر متخصص افراد مبتلا به اتیسم جهت راهنمایی و کنترل مراجعه نمایید.

  8. سلام خسته نباشید من کنکوریم شدیدا هم استرسی بودم..دکتر رفتم بهم قرص بوسپیرون داد و اونو هروقت اعصابم خورد میشد میخوردم…بعد یه چن روزیه حس میکنم حین درس خوندنم در کمدم باز میشه یا لباسام تکون میخورن…حتی دیروز خواهرم که در اتاقشو باز کرد من شروع کردم به جیغ زدن حس میکردن دونفر دیگه هم همزمان از اتاق خارج شدن شروع کردم به گریه کردن..همش حس میکنم یکی دیگه هم تو این خونمون هست…هفته دیگه کنکور دارم…امروز صبح با صدای مردی ک پشت پنجره اتاقم بود از خواب پریدم…اینقدر ترسیده بودم داشت بلند بلند حرف میزد من مطعمنم واقعا کسی بوده که من با صداش بیدار شدمـ… و صدای اشناهم نبود…نمیشناختمش…بنظرتون چرا اینطوری شدم؟؟؟ خیلی ترسیدم..چیکار کنم بدتر نشم؟؟؟

    1. با سلام
      داشتن استرس در روزهای پایانی نزدیک به کنکور مسلما تا یک حدی طبیعی می باشد ولیکن ادامه دار بودن بعد از پایان این دوره حساس و دامن زدن به آن میتواند مشکل ساز باشد. همچنین این حالت های توهم پیش آمده خود به تنهایی به عنوان بیماری نیستند بلکه ممکن است به عنوان نشانه‌ای از برخی اختلالات مورد توجه باشند لذا در صورت ادامه دار بودن این حالات و عدم قدرت کنترل بر روی این افکار و توهمات دیداری و شنیداری می بایست حتما با مراجعه به متخصص پیگیری شود.

  9. سلام مادر من چند روزیه دچار توهم میشه و میگه چند نفری میان داداشتونو میزنن منم شمارو صدا میکنم نمیایین . اصلنم سابقه همچین توهمی رو نداشته

    1. با سلام
      دانستن سن مادرتان و استفاده ی برخی دارو ها و یا داشتن سابقه اختلال روانی برای تشخیص کامل بیماری توهم نیاز می باشد لیکن توهم خود به تنهایی بیماری تلقی نمی شود بلکه به عنوان نشانه‌ای از برخی اختلالات مورد توجه است که حتما می بایست به متخصص روانشناس مراجعه نموده تا طبق تمامی شواهد درمان ایشان پیگیری شود.

  10. با سلام مشاور محترم ، من ۳۶ سالمه ۈ ۱۱ ساله ازدواج کردم ، مشکل من اینه که به صدا حساسم ،اینطوری بگم که خونه ای اجاره نشین بودیم که پشت دیوار ، خونه بغل خیاطی میکردند صدای چرخ که ممتد بود از صبح شروع میشد تا بعداز ظهر ساعت ۶ که خیاطهاشون میرفتن، اتاق خواب ما اون اتاقمون بود و من سر به بالش میگذاشتم صدامی افتاد تو سرم ، هرچه به شوهرم میگفتم حرف بزنه با همسایه،،، خیلی شیک میگفت من نمیشنوم ، به هرکس میگفتم که صدای چرخ اذیتم میکنه شوهرم هم به همه میگفت پس من چرا نمیشنوم . میخواست فکر بکنن که توهم زدم، که بالاخره صاحبخونمون، خیر ببینه رفت با همسایه صحبت کرد ، موکت انداختن زیر چرخهاشون و جاشونو جابجا کردن حل شد، حالااومدیم خونه جدید، همسایه بالا روی پاشنه راه میروند ، چنان پامیکوبند روی سقف ما که من از خواب بیدار میشوم و کلا تمرکز ندارم ، اعصابم خورد میشه، چند بار تذکر دادیم باز مثل سربازها راه میروند و اذیت میکنن، ولی بازم شوهرم طوری رفتار میکنه که نمیشنود و اصلا صدای مهمی نیست، چند روز پیش توی آسانسور گفتم بره بااونها دوباره مطرح کنه ، میگه به مردم توهین نکنا صدای زیادی ندارند که، میگه من حساسم ، منو عصبی میکنه ، دوتا من میگم دوتا خودش میگه ،سکوت میکنم ، قهر میکنم .گریه هم کردم ، فقط فقط حرف خودش رو میزنه که بدبینم ، به همسایه مشکوکم ، میره پول شارژ بده بگو بخند میگنه ، میگم چرا؟ میگه تو بدبینی ذهنیتت خرابه، به مردم شک داری، چطوری توهم وهذیان شوهرم رو ثابت کتم ، داره من رو متوهم و هذیان گو به همه معرفی میکنه این چند مورد بود که گفتم ، باقیش بیست صفحه میشه. منتظر پاسخم ، ممنون از شما

    1. با سلام
      تشخیص توهم و هذیان باید توسط یک روانشناس با بررسی تمام ملاک های این اختلال ضمن در نظر گرفتن طول مدت زمان درگیری ذهنی شما انجام گیرد و همچنین همسر شما نیز میبایست مورد بررسی و مشاوره توسط روانشناس قرار بگیرد البته نمیتوان مشکل حادی را در مورد شما و همسرتان ذکر کرد و ممکن است این حساسیت ها به دلیل عدم تفاهم بین زناشویی شکل گرفته باشد و به راحتی قابل درمان خواهد بود.

  11. سلام.من یه مدته شبا موقع خواب دچار توهم میشم و خیلی میترسم.یعنی هم یه صداهایی میشنوم و هم گاهی یه چیزایی میبینم اما احساس میکنم ساخته ذهن خودمه.قبلا هم هیچ سابقه خاصی نداشتم.میشه راهنمایی بفرمایید

    1. با سلام
      چنانچه شما سابقه ی بیماری خاصی نداشته و این توهمات مدت کوتاهیست که برایتان اتفاق می افتد ممکن است از عوارض مصرف بعضی از دارو ها نظیر آمفتامین ها، کوکائین ها و مصرف الکل و یا حتی ترک این مواد نیز این توهمات پیش بیاید لذا در صورت ادامه دار بودن این مشکلات حتما می بایست با یک مشاور و روانشناس موضوع را در میان بگذارید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن